| Ogólne informacje |
Historia Hiszpanii
Pierwsi ludzie, którzy pojawili się na Półwyspie Iberyjskim przybyli z południowej Francji, pod koniec epoki paleolitu, zamieszkiwali jaskinie, zajmowali się zbieractwem i łowiectwem. Badając ślady ich kultury, zamieszkiwali w głównej mierze północne regiony dzisiejszej Hiszpanii. Szczytowy rozwój tej cywilizacji przypadł na około 15 tys. lat p.n.e. Slady po nich znajdziemy w dzisiejszych okolicach prowincji Santander. W tamtejszych jaskiniach odkrycia archeologiczne pokazały najcenniejsze przykłady cywilizacji tych ludów, malowidła naskalne przedstawiające zwierzynę łowną. Sztandarowym i najpiękniejszym tego przykładem jest jaskinia Altamira, obecnie zamknięta dla zwiedzających, ale dla zwiedzających turystów przygotowano dokładną replikę jaskini, którą zwiedza się z przewodnikiem. Również w miejscowości Viesgo, można obejrzeć podobne malowidła (okolice Santander). Kolejne dzieje ludów prehistorycznych w Hiszpanii są stosunkowo mało znane, prawdopodobnie kultury jaskiniowe północy znalazły się w zastoju. Ośrodki rozwoju przesuneły się na południe, do okolic dzisiejszej Almerii, gdzie około 5 do 4 tys. lat p.n.e. w neolicie, osiedlili się Iberowie, którzy przywędrowli z Afryki północnej. Znali oni wiele osiągnięć kultury starożytnego Egiptu i Bliskiego Wschodu. Zamieszkiwali w osadach. Zajmowali się pasterstwem i uprawą roli. Potrafili wykorzystywać złoża miedzi. Około 1500 r. p.n.e. wraz z nastaniem epoki brązu, rozpoczęli wędrówki i ekspansję. Skonstruowali ufortyfikowane osiedla na centralnym płaskowyżu, zwanym dziś Mesetą Iberyjską, czyli w dzisiejszej Kastylii. Wkrótce potem dołączyły do nich ludy celtyckie i germańskie. Zaczął kształtować się charakter społeczeństwa hiszpańskiego. Plemiona oddzielone łańcuchami górskimi, stworzyły odrębne społeczności. Ich kontakty, czasami wrogie, czasami przyjazne, były zupełnie przypadkowe. Celtyckie plemiona kultury grobów kurchanowych, osiedliły się na terenach dzisiejszej Katalonii i okolic Barcelony. Baskowie, w Kraju Basków, a wzdłuż wybrzeża Atlantyku, zamieszkali Asturowie. Zachowały się ślady po najwcześniejszych kulturach, zwłaszcza w Galicji, gdzie do dziś, można zobaczyć tradycyjne "citanias", chaty w kształcie ula.
| Główne okresy w historii Hiszpanii |
|
Pierwsi osadnicy W Sierra de Atapuerca w pobliżu Burgos znaleziono fragmenty ludzkich kości, datowane na 780.000 lat. W całej Hiszpanii znajdziemy fascynujące jaskinie, takie jak np. Altamira, które świadczy o prehistorycznym życiu w Hiszpanii. Fenicjanie, Grecy, Iberowie, Celtowie i Kartagińczycy, wszyscy oni mieli swój udział w historii Hiszpanii.
Rzymianie i Wyzygoci Rzymianie dotarli na Półwysep Iberyjski krótko przed rokiem 200 p.n.e. i okupowali półwysep przez 600 lat. Aż 200 lat zajęło im podbicie Kraju Basków. Dzięki Rzymianom Hiszpania rozwinęła sieć dróg, akweduktów, teatrów i wspólny język. Dziś możemy zwiedzać pozostałości po Rzymianach, jednym z nich jest np. Swiątynia Diany w Meridzie.
Hiszpania pod panowaniem Maurów W roku 711 Maurowie najechali na Półwysep Iberyjski z Północnej Afryki. Al-Andaluz (Kraj Zachodni) tak nazwali Maurowie swoje królestwo i których panowanie trwała aż 700 lat. Południowe miasta Sewilla, Kordowa i Granada to były główne ośrodki, gdzie koncentrowała się siła arabska. Do dziś, te miasta, posiadają największą koncentrację architektury i zabytków kultury tej epoki historycznej.
Rekonkwista Odzyskiwanie posiadanych przez Maurów ziem i wpływów zaczęła się już w roku 727 od symbolicznego zwycięstwa niewielkiej armii chrześcijan pod Cavadongą w górach Asturii, a zakończyła w 1492 roku zdobyciem Grenady przez Ferdynanda i Izabelę, zwanych Królami Katolickimi.
Los Reyes Catolicos Małżeństwo Ferdynanda V i Izabeli I Kastylijskiej w roku 1479 zjednoczyło terytoria Aragonii i Kastylii i w tym czasie coś w rodzaju pierwszego królestwa Hiszpanii zaczęło powstawać. To oni zakończyli Rekonkwistę Hiszpanii i rozpoczęli Hiszpańską Inkwizycję, prześladując muzełmanów i finansując pierwszą podróż Krzysztofa Kolumba, co doprowadziło do odkrycia Ameryki i stworzenia Hiszpańskiego Imperium
Hiszpania Habsburgów Odkrycie Ameryki w 1492 roku zaowocowało kolonialną ekspansją Hiszpanii. Konkwistadorzy tacy jak Pizarro bezpardonowo zdobywali nowe kolonie i ogromne bogactwa dla Hiszpanii. Działo się to aż do rządów Filipa II (1556-1598). Imperium Hiszpańskie osiągnęło szczyt. Ustanowił Madryt jako nową stolicę, po Toledo.
Hiszpańska Inkwizycja Los Reyes Katolicos rozpoczęli Swiętą Hiszpańską Inkwizycję. Celem jej, było znaleźć i wybić ludzi, którzy nie praktykowali wiary chrześcijańskiej. Około 100.000 Zydów przeszło na katolicyzm i około 200.000 opuściło Hiszpanię.
Burbonowie, wojna o półwysep Dynastia Burbonów przejęła władzę w Hiszpanii za sprawą Filipa V w roku 1700, dając początek hiszpańskiej wojnie sukcesyjnej przeciwko arcyksięciu austryjackiemu Karolowi, którego roszczenia do korony popierała Anglia.
Hiszpańska wojna domowa Rozpoczęła się w 1936 r. trwała do roku 1939. Zarzewiem było powstanie części armii przeciwko rządowi, podczas rządów II Hiszpańskiej Republiki. Powstanie dało początek faszystowskim rządom Generała Franco. Przywódca został u władzy aż do swojej śmierci w roku 1975.
Hiszpania pod rządami Franco Generał Franco urodził się w rodzinie wojskowych w Galicji (Hiszpania północno-zachodnia) w roku 1892. Doszedł do władzy podczas przewrotu w lipcu 1936. Ponad 2 mln ludzi osadzono w obozach koncentracyjnych. Była tylko jedna partia i panowała ścisła cenzura.
Epoka Gonzaleza Wybory w październiku 1982 r. przyniosły przytłaczające zwycięstwo Hiszpańskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej (PSOE) pod przywództwem Felipe Gonzaleza, która objęła rządy w państwie pozostającym przez 43 lata we władzy prawicy.
Współczesna Hiszpania Osłabiona administracja PSOE poniosła miażdzącą klęskę w wyborach powszechnych w 1996 r. Aznar, który wygrał niewielką różnicą głosów, nie mógł już liczyć na oczekiwaną podczas kampanii, absolutną większość.
|
Historia Hiszpanii w chronologicznym skrócie 218-201 p.n.e Po podbiciu przez Rzymian Cartageny w II Wojnie Punickiej, Rzymianie rozpoczynają 600-letnią okupację Hiszpanii AD 410 Barbarzyńskie plemiona z północy przejmują kontrolę nad Półwyspem Iberyjskim AD 466 Rozpoczyna się panowanie Wizygotów na Półwyspie Iberyjskim 1248 Upadek Sewilli rozpoczyna rekonkwistę pod przywództwem Ferdynanda II. Granada pozostaje jedynym i ostatnim ośrodkiem muzełmańskim w Hiszpanii 1469 Ferdynand V Aragoński i Izabela I Kastylijska biorą ślub co powoduje zjednoczenie dwóch największych królestw w Hiszpanii. 1478 Reyes Katolicos rozpoczynają Hiszpańską Inkwizycję 1492 W styczniu upada Granada i Reyes Katolicos przejmują całą Hiszpanię, gwarantują religijną tolerancję, ale wypędzają Zydów, którzy nie chcą przyjść na chrześcijaństwo. W październiku tego samego roku, sponsorowany, przez królewską parę Krzysztof Kolumb ląduje na Bahamach, odkrywając Amerykę. 1517-56 Karol I z dynastii Habsburgów obejmuje tron hiszpański 1556-98 Syn Karola I, Filip II rządzi Imperium, Hiszpańska Armada w roku 1588. 1701 Filip V został pierwszym królem burbońskim 1702-13 Wojna o hiszpańską sukcesję 1793 Hiszpania wypowiedziała wojnę Francji po ścięciu Ludwika XVI (był kuzynem Karola IV). Dwa lata później zostali przyjaciółmi i stanęli ramię w ramię przeciwko Brytyjczykom. 1805 Bitwa pod Trafalgarem. Hiszpańsko-Francuska flota została pokonana pod przywódctwem admirała Nelsona. 1808-13 Hiszpania była okupowana przez brata Napoleona Józefa Bonaparte, który wypędził Karola IV. To spowodowało wybuch Hiszpańskiej Wojny o Niepodległość. Przegrali Francuzi, siły brytyjskie z pomocą armii portugalskiej, pod przywódctwem księcia Wellingtona. 1813-24 Większość krajów podbitych przez Hiszpanię zdobywa niepodległość 1873 Upada pierwsza republika i jest odbudowana monarchia 1923-30 Generał Miguel Primo de Rivera doprowadza do umiarkowanej dyktatury w kraju 1931-36 Tworzy się II Republika, król Alfonso XIII opuszcza Hiszpanię, przebywa na wygnaniu we Włoszech 1936-39 Hiszpańska Wojna Cywilna. Franco zwycięża w wojnie z Republikanami. 350.000 ludzi ginie w wojnie. 1939-75 Brutalna dyktatura Franco izoluje Hiszpanię od reszty Europy 1975 Smierć Franco, król Juan Carlos obejmuje tron 1976-81 Adolfo Suarez jest premierem Hiszpanii 1982-96 Centralno-lewicowe rządy (PSOE) pod przywództwem Felipe Gonzaleza. Hiszpania wchodzi do Unii Europejskiej w 1986 r. 1996-2004 Jose Maria Aznar centralno-prawicowe rządy doprowadziły do imponującego wzrostu gospodarczego 2004 Trzy dni po ataku terrorystycznym Al Kaidy w madryckim metrze (11 marzec 2004) Jose Luis Zapatero dochodzi do władzy wraz z PSOE
|